Bizim Tombiş Evden Hiç Anlamıyor

Tombiş Kitaplar Dizisi

Behiç Ak

Kitap Hakkında

Behiç Ak, birbirinden renkli “Tombiş Kitaplar” dizisinin altıncı kitabında “adres” kavramını paylaşıyor. Meraklı Memo ile arkadaşı Tombiş bu kez Memo’nun dedesinin evine yürürken mahalleyi belirleyen işaretleri izliyorlar. Evlerin ve mahallelerin; insanları, hikâyeleri, kokuları ve sesleriyle anlam kazandığını duyumsatan neşeli öykü, okuru ayrıntıların farkına varmaya davet ediyor. Çocukların kendi sorularını sormaları ve çevrelerindeki dünyayı gözlemlemeleri için esin kaynağı olan kitap, renkli desenleri ve yaratıcı okuma olanağıyla hem küçükler hem de büyükler için.

Tombiş, Memo’nun dedesini ziyarete giderken, evin adresini merak eder. Ama Memo ne sokak adı ne de kapı numarası söyler. Bir evi bulmak için adres gerekmez mi?..

Tartışma Konuları

  1. Bir adresi bulmak için sizce kapı numarası, sokak ismi şart mı; başka hangi bilgiler işe yarar? Sizce Memo dedesinin evinin adresini biliyor mu?
  2. Leylekler hakkında neler biliyorsunuz? Leylek Muhittin, Memo’nun dedesinin evini nasıl gösteriyor?
  3. Kahramanlarımızın üçü de kokuya doğru gidiyorlar; o kadar güzel kokan ne? Sizin de bahçenizde, sokağınızda böyle güzel kokan çiçekler ya da ağaçlar var mı?
  4. Memo’nun dedesinin evi kaç oda; ne kadar büyük? Memo dedesinin evi için ne gibi bilgiler veriyor?
  5. Memo eski şehirle ilgili neler anlatıyor? Avlu nedir? Sizin evinizde avlu var mı?
  6. Tombiş kendi evini odalarıyla ve salonun metrekaresiyle tanımlıyor, Memo dedesinin evini nasıl tanımlıyor? Onun için evin metrekaresi önemli değil mi?
  7. Tombiş için ev ne demek? Memo neden “Tombiş evden anlamıyor” diyor? Tombiş’le Memo’nun ev anlayışları arasında ne gibi farklılıklar var?
  8. Zehra kim? Tombiş neden onu kim tanımaz ki diyor?
  9. Memo, dedesinin zaman içinde aldığı yolu ve vardığı yeri nasıl anlatıyor? Dedesi nasıl biri? Dede-torun ilişkisine dair neler öğreniyoruz?
  10. Pamuk, evin yolunu nasıl buluyor? Yazar Pamuk’u nasıl anlatmış?
  11. Dijital haritalar ve navigasyon olmadan önce sizce bir yerin adresi nasıl bulunuyordu?
  12. Okula servisle ya da yürüyerek gitmek çevreyi gözleme konusunda ne gibi farklılıklara neden oluyor? Yürüyerek gitmenin ve servisle gitmenin olumlu ve olumsuz yönleri neler?

Yukarı

Yaratıcı Etkinlikler

Çalışmaların çoğu online / çevrimiçi ortamda, ekran başında da gerçekleştirilebilir.
  • Pano: Evin Memo için ne anlama geldiğini okudunuz; ev sizin için ne demek? Evinizin 5 ya da 2 odalı olması, balkonlu ya da balkonsuz, müstakil ya da apartman dairesi, bahçeli ya da bahçesiz, eski ya da yeni olması önemli mi? Önce tartışın, sonra da herkes istediği bir yöntemle kendi ev anlayışının resmini yapsın. Resimler “Benim Evim” başlıklı bir panoda sergilensin.
  • Uygulama: Memo’nun dedesinin evinin yolunu tarif ettiği gibi herkes kendi evine giden yolu tarif etsin. Örnek: Bağdat Caddesi’nde önünde bir sürü motosiklet duran kafeyi geçince kırmızı beyaz tente göreceksin. İşte o en sevdiğim dondurmacı. Kavunlu dondurması şahanedir. Oradan arabaların inci gibi dizildiği yola sap, yolun ortasındaki dut ağacının yere düşen meyvelerine basma; kayarsın. Barış manavının önünden dümdüz geç; pahalıcıdır. Dört yol ağzındaki çınar ağacına gelince altındaki bankta biraz otur, ama yakındaki inşaat gürültüsüne aldırma. Kentsel dönüşüm. Başını sağa çevir. Bahçe duvarına sarılmış sarı sarmaşık güllerini göreceksin. İşte o apartman!
  • Bulmaca: Herkes birbirine ya da öğretmen sınıfa, “Görmediğin halde yakınlarda ……. olduğunu nasıl anlarsın?” sorusunu sorsun. Örnek: Yakında inşaat olduğunu nasıl anlarsın? Cevap: Gürültüsünden / Yakında ekmek fırını olduğunu nasıl anlarsın? Cevap: Kokusundan / Yakında okul olduğunu nasıl anlarsın? Cevap: Çocuk seslerinden vb. Doğru yanıtlayanlar alkışlanır. Bulmaca turunun sonunda çevreye beş duyumuzla yaklaştığımızda, dikkatli gözlem yaptığımızda nasıl adres bulabileceğimiz üzerine toparlama yapılsın.
  • Fotoğraf: Herkes, ailesindeki birinin cep telefonunu kullanarak, varsa kendi kedisinin, yoksa mahallede ya da parkta gördüğü kedilerin fotoğraflarını çeksin. Fotoğraflardaki kedilere Memo’nun dedesinin mahallesindeki kedilerde olduğu gibi yaratıcı isimler verilsin ve kedi fotoğrafları, sınıfın WhatsApp grubunda velilerle de paylaşılsın.
  • Atölye: Teknoloji ilerledikçe, daha çok ekranlara ama daha az doğaya ve çevremize bakıyor olabilir miyiz? Bu soruyu yanıtlamak üzere herkes çevresini gözlemlesin. Bakalım, kimler çevrelerindeki ağaçlarda ya da damlarda kuş yuvası, martı ailesi, bahçede, parkta yaşayan kedi ve köpek, erik, dut, incir gibi meyve ağacı, havada leylek sürüsü, kuş sesi, yol kenarında ya da apartman bahçelerinde kır çiçekleri keşfedecek? Keşiflerinizin fotoğrafını çekin; bütün gözlemler sınıfta paylaşılsın. Yukardaki soruyu bu gözlemler ışığında yanıtlayın. Atölyenin sonuçları velilerle birlikte sosyal medyada duyurulsun.
  • Gösteri: Gönüllü öğrencilerle evleri konuşturarak hayat verecek bir gösteri hazırlayın. Her öğrenci farklı bir evi canlandırsın. Örnek: Tek katlı küçük ev, 10 katlı apartman, iki katlı ahşap ev, yıkılmak üzere olan eski , metruk ev, saray gibi büyük, gösterişli villa, kulübe, köy evi, apartman dairesi, gökdelen, nehir evi, lojman vb… Öğrenciler seçtikleri ev tipine istedikleri gibi bir hikâye yakıştırsın ya da kendince evin olumlu-olumsuz yanlarını anlatsın. Hareket, dans, şarkı, taklit gibi renkli unsurlar da kullanılabilir. “Konuşan Evler” başlıklı bu gösteri için öğrencileri sahnede motive edecek yaratıcı aksesuarlar bulun. Gösteri, velilerin de izlediği bir etkinlikle sunulsun.

Yukarı